Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın hazırladığı yeni yönetmelik, yabancı plakalı araçlar için çığır açan bir düzenleme getirdi. Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yönetmelikle, ücretli otoyollardan geçiş yapan yabancı plakalı araçlar artık ödeme yapmadan Türkiye’den çıkamayacak. Sınır kapılarında elektronik kontrol sistemi devreye alınırken, ödemesiz geçişlere 4 kat ceza uygulanacak.
Bakan Abdulkadir Uraloğlu’nun yaptığı açıklamaya göre, yeni düzenleme sadece ücretli yolları değil, tüm erişim kontrollü karayollarını da kapsıyor. Peki bu değişiklik sürücüleri nasıl etkileyecek? Gümrük kapılarında neler değişiyor? İşte tüm detaylar…
—
🚗 Yeni Düzenleme Neleri Kapsıyor?
Yönetmelik, hem Karayolları Genel Müdürlüğü (KGM) sorumluluğundaki ücretli yollar hem de işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda uygulanacak. Artık tüm yabancı plakalı araçlar, HGS veya benzeri elektronik geçiş sistemlerine abone olmak zorunda. Elektronik etiketlerin çalışır durumda tutulması, ön cama doğru yerleştirilmesi ve hesapta yeterli bakiye bulundurulması sürücülerin sorumluluğunda.
KGM tarafından işletilen otoyollar, yap-işlet-devret modeli ile işletilen yollar ve erişme kontrollü karayolları tek çatı altında toplandı. Bu sayede uygulama birliği sağlanırken, tahsilat süreçleri de hızlanacak. Turko Haber olarak takip ettiğimiz gelişmelere göre, düzenleme özellikle sınır kapılarında köklü değişiklikler getiriyor.
—
💰 İhlalli Geçişlerde Ceza Ne Kadar?
Yönetmelikte “ihlalli geçiş” kavramı net şekilde tanımlandı. Herhangi bir geçiş sistemi aboneliği bulunmadan, hesabında yeterli bakiye olmadan veya geçiş ücretini ödemeden yapılan geçişler ihlalli sayılacak. Peki cezalar ne kadar?
- İlk 15 gün: İhlalli geçiş tarihinden itibaren 15 gün içinde ödeme yapanlara sadece geçiş ücreti alınacak, ceza uygulanmayacak.
- 15-45 gün arası: Bu sürede ödeme yapılırsa geçiş ücretinin 1 katı kadar ceza eklenecek.
- 45 günden sonra: Geçiş ücretinin tam 4 katı tutarında idari para cezası uygulanacak.
Bakan Uraloğlu, sürücülere önemli bir kolaylık sağlandığını vurguladı. 15 günlük süre içinde ödeme yapanlar cezadan tamamen muaf tutulacak. Ancak bu süreyi kaçıranlar için durum ağırlaşıyor.
—
🛂 Sınır Kapılarında Artık Kaçış Yok
Yeni düzenlemanın en dikkat çeken yanı sınır kapılarındaki uygulama. Artık yabancı plakalı araçların Türkiye’den çıkış yapabilmesi için tüm borçların ödenmesi şart. Elektronik kontrol sistemi sayesinde KGM’ye kayıtlı tüm borçlar, Hazine ve Maliye ile Ticaret Bakanlıkları sistemleri üzerinden anında görüntülenecek.
Gümrük kapılarında banka kartı veya kredi kartıyla ödeme yapılabileceği gibi, muhasebe birimlerinin veznelerinde nakit ödeme de mümkün. Borcu olan araçların yurt dışına çıkışına gümrük idaresi izin vermeyecek. Turko Haber kaynaklarına göre, bu sistem özellikle transit geçişlerde büyük etki yaratacak.
—
📋 HGS Hesabı Nasıl Açılacak?
Yabancı plakalı araç sahipleri, HGS hesaplarını PTT şubeleri, acenteleri, anlaşmalı bankalar ve üye iş yerleri üzerinden açabilecek. Elektronik etiketler de bu kanallar aracılığıyla teslim edilecek. Araç sahipleri, plakalarının temiz ve okunabilir durumda tutulmasından sorumlu olacak.
Aynı şeritte birden fazla geçiş ücreti toplama sisteminin hizmet verdiği yollarda, belirli şerit kullanma zorunluluğu bulunmuyor. Ancak diğer noktalarda sürücüler, abone oldukları sistemin şeritlerini kullanmak zorunda.
—
💳 Tahsilat Sistemi Nasıl İşleyecek?
KGM tarafından işletilen ücretli otoyollarda tahsil edilen idari para cezaları genel bütçeye gelir kaydedilecek. Geçiş ücretleri ise doğrudan KGM’ye aktarılacak. İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda ise farklı bir model uygulanacak.
Sınır kapılarında tahsil edilen tutarın yüzde 60’ı hizmet payı olarak genel bütçeye girecek. Kalan yüzde 40’lık kısım ise KGM aracılığıyla ilgili işletici şirkete aktarılacak. Bu transfer işlemi 7 iş günü içinde tamamlanacak.
Öncelik, geçiş ücretleri ve cezaların ülke içindeki ödeme kanalları üzerinden tahsil edilmesi olarak belirlendi. Ancak ülke içinde tahsil edilemeyen borçlar, sınır kapılarında mutlaka ödenecek. Turko Haber ekibinin aldığı bilgilere göre, sistem ilk aylarında yoğun denetim altında tutulacak.
—
🔍 Eski Yönetmelik Yürürlükten Kalktı
17 Şubat 2017 tarihli eski yönetmelik tamamen yürürlükten kaldırıldı. Yeni düzenleme, uygulamanın daha etkin, hızlı ve koordineli yürütülmesini sağlayacak kapsamlı bir çerçeve oluşturuyor. Özellikle veri paylaşımı ve tahsil süreçlerinde yaşanan aksaklıklar giderildi.
Bakan Uraloğlu, “Uygulamada birlik sağlayacak, tahsilat süreçlerini daha etkin hale getireceğiz” ifadelerini kullanırken, yabancı plakalı araç sahiplerine de uyarılarda bulundu. Elektronik etiketlerin çalışır durumda tutulmaması veya hesapta yeterli bakiye bulundurulmaması durumunda sorumluluk tamamen araç sahibinde olacak.
—
⚠️ Sürücülerin Dikkat Etmesi Gerekenler
Yeni yönetmelikle birlikte yabancı plakalı araç sürücülerinin dikkat etmesi gereken kritik noktalar var. Öncelikle mutlaka bir HGS veya benzeri sisteme abone olunmalı. Hesapta her zaman yeterli bakiye bulundurulmalı, aksi takdirde ihlalli geçiş sayılacak.
Elektronik etiketin ön cama doğru şekilde yerleştirilmesi ve çalışır durumda olması şart. Araç plakalarının temiz ve okunabilir olması da sürücünün sorumluluğunda. Bu kurallara uymayanlar hem geçiş ücretini hem de 4 kata varan cezayı ödeyecek.
Türkiye’den çıkış yapmak isteyen yabancı plakalı araç sahipleri, sınır kapısına gelmeden önce mutlaka borçlarını kontrol etmeli. Ödenmemiş borç varsa, gümrükten çıkış izni verilmeyecek. Bu durum özellikle tatil dönüşlerinde uzun kuyruklar oluşturabilir.
—
❓ Sıkça Sorulan Sorular
Yabancı plakalı araçlar HGS’ye nasıl abone olur?
Yabancı plakalı araç sahipleri, PTT şubeleri, acenteleri, anlaşmalı bankalar ve üye iş yerleri üzerinden HGS hesabı açabilir. Elektronik etiketler bu kanallar aracılığıyla teslim edilir. Hesap açılışı sırasında araç plakası ve gerekli kimlik bilgileri istenir.
İhlalli geçişte 15 gün içinde ödeme yaparsam ceza alır mıyım?
Hayır, ihlalli geçiş tarihinden itibaren 15 gün içinde geçiş ücretini öderseniz hiçbir ceza uygulanmaz. Sadece geçiş ücreti tahsil edilir. 15-45 gün arası ödemelerde geçiş ücretinin 1 katı, 45 günden sonra ise 4 katı ceza eklenir.
Sınır kapısında borç varsa ne olur?
Sınır kapısında elektronik sistemler üzerinden borç sorgulaması yapılır. Ödenmemiş geçiş ücreti veya ceza varsa, bunlar ödenmeden aracın yurt dışına çıkışına gümrük idaresi izin vermez. Ödeme banka kartı, kredi kartı veya nakit olarak yapılabilir. Turko Haber gibi güvenilir haber kaynaklarından güncel gelişmeleri takip ederek, sınır kapısında sürprizle karşılaşmamak için önceden borçlarınızı kontrol etmeniz önerilir.
